BUTUNSiNAVLAR.COM
        Giriş     Üye OL
ağ işletim sistemleri ve kurulumu, Ağ İşletim Sistemleri Çeşitleri, ağ kurulumu resimli, Netware, linux, Unix, ders notları, ağ sistemlerinin görevleri

Bilgisayar ağ işletim sistemleri ve kurulumu

AĞ İŞLETİM SİSTEMLERİ VE KURULUMU

Ağ işletim sistemi; ağ üzerinde bilgisayarların ve diğer donanımların birbirleri arasında veri alıp göndermelerini sağlayan, kaynakların paylaşımını yöneten işletim sistemidir. Network ortamındaki bilgisayarlar sunucu veya istemci gibi fonksiyonlara sahiptir.

İstemci (Client), network ortamında servis ve veri hizmeti verirken sunucu (server) bilgisayarlardan talepte bulunur.

Sunucu, istemci bilgisayarlara servis ve veri hizmeti sunan bilgisayarlardır. Karmaşık görevleri sunmalarının yanı sıra, geniş network ortamında kullanıcı ihtiyaçlarına uygun olarak, belirli bir görev üzerinde özelleştirilebilir.

1.1. Ağ İşletim Sisteminin Tarihçesi

1980’li yıllarda geliştirilmiş olan dördüncü nesil işletim sistemleridir. Bu işletim sistemlerinde kullanıcılar ortamda çok sayıda bilgisayarın mevcut bulunduğunun farkında olurlar ve aynı zamanda uzaktaki başka bilgisayarlara Uzaktan Bağlandıkları (Remote Login) gibi dosyalarını bir bilgisayardan diğerine kopya edebilir. Ağ işletim sistemindeki en önemli özelliklerinde birde, her makinenin kendi yerel işletim sistemi tarafından işletilmesi ve her makinenin kendi kullanıcılarına sahip olmasıdır.

1.2. Ağ İşletim Sistemleri Çeşitleri

1.2.1. Windows NT

NT Server önemli görevleri üstlenen güçlü bir ağ işletim sistemidir. NT Server ağ yönetiminde gereksinim duyulan yardımcı ve yönetici programlara sahiptir. NT Server işletim sistemiyle birlikte Microsoft, Backoffice stratejisini geliştirmiştir. Backoffice, sunucu programlarından oluşan bir program ailesidir.

1.2.2. Netware

Netware, bir firmadaki bilgi işlem ihtiyaçlarını en etkin biçimde gerçekleştirmek için geliştirilmiş bir ağ yönetim sistemidir. Netware, mevcut donanım ve yazılımdan en iyi şekilde yararlanarak farklı ortamlarda bilgisayar ağının kurulmasını ve kullanılmasını sağlar. Netware işletim sistemi C dili ile yazılmıştır. Bu özelliği sebebiyle Netware yazılımı taşınabilir (portable) bir programdır ve birçok işletim sistemini destekler. Novell firması 1983 yılında kurulmuştur. Firmanın amacı kişisel bilgisayarlar arasındaki ağlar için yazılım ürünleri geliştirmektir.

1.2.3. Linux

Linux, serbestçe dağıtılabilen, çok görevli, çok kullanıcılı UNIX işletim sistemi türevidir. Linux, internet üzerinde ilgili ve meraklı birçok kişi tarafından ortak olarak geliştirilmekte olan ve başta IBM-PC uyumlu kişisel bilgisayarlar olmak üzere birçok platformda çalışabilen ve herhangi bir maliyeti olmayan bir işletim sistemidir.

1.2.4. Unix

Unix, çok kullanıcılı (multiuser) ve aynı anda birçok işi yapabilen (multitasking) bir işletim sistemidir. Daha çok program geliştiren kişiler için düşünülmüş bir sistemdir. Komut yorumlayıcı programlar (shell) aracılığı ile kullanıcı ve bilgisayar sisteminin iletişimi sağlanır.

1.2.5. Windows 2000 Server

Kullanıcıların, grupların, güvenlik hizmetlerinin ve ağ kaynaklarının merkezi bir şekilde yönetilebilmesini sağlar.

1.2.6. Windows 2003 Server

Win2003 Server işletim sistemi, gerek istemci bilgisayarların kurulumunu, gerek network yönetimini kolaylaştıracak tarzda yönetim araçlarını sunmaktadır. Bu sayede birçok görevi sistemin içinde otomatik olarak yapabilmekte, dolayısı ile işletme maliyeti önemli ölçüde azaltılabilmektedir.

1.3. Ağ İşletim Sisteminin Sunucu Bilgisayara Kurulması

Önce bilgisayarın BIOS ayarlarına girip CD-ROM’dan ön-yükleme (boot) etme özelliğini açmalıyız/ayarlamalıyız. Bunun için DEL tuşu ile bu menüye girilecektir (Şekil 1.1).

ağ işletim sistemleri ve kurulumu

Sizdeki setup menüsü farklı olabilir. Fakat yapılacak olan işlem basamakları aynıdır. Üstten BOOT menüsüne klavyedeki ok tuşlarıyla geldikten sonra bilgisayarın açılışta sürücülere hangi sırada bakacağı + ve -tuşlarıyla belirlenir. Siz de bu menü biraz değişik olabilir; ama aynı mantıkla önce CD-ROM’a, sonra floppy disk en son sabit disk’e bakmasını sağlayınız. F10 tuşuna basarak yaptığınız değişiklikleri kaydedip çıkınız. Şimdi Windows Kurulum CD’si takılı iken makine yeniden başlayınca; bilgisayar CD-ROM’dan açılacak ve hemen Windows yükleme menüsüne gelecektir. Eğer sizde bir şekilde makine CD-ROM’dan açılmazsa, bir Windows 98 Başlangıç disketi ile bilgisayarı açınız. CD-ROM sürücünüz, örneğin D: ise, alttaki komutlar ile Windows kurulumunu başlatınız.

D:\> E: D:\> CD i386 D:\i386> Winnt

Burada Enter’e basıp devam ediyoruz.

ağ işletim sistemleri ve kurulumu

Bundan sonra kullanım sözleşmesi ekrana geliyor ve F8 tuşuna basarak bu ekranı da geçiyoruz. Karşımıza alttaki ekran gelir.

ağ işletim sistemleri ve kurulumuağ işletim sistemleri ve kurulumu

Şekil 1.3’teki ekran görüntüsüne göre biraz açıklama yapalım. Görüldüğü gibi bu sabit disk’te hiç bölümlendirme yapılmamış. Eğer birden fazla bölüm istenirse C tuşuna basılarak bu işlem gerçekleştirilir ya da Enter tuşuna basılarak tek bölüm halinde işletim sistemi kurulabilir.

ağ işletim sistemleri ve kurulumu

Şimdi bize hangi dosya sistemini kullanacağımız soruluyor (Şekil 1.4). Win2003 işletim sistemi, NTFS dosya sistemini gerektiriyor. Dolayısı ile NTFS olarak Enter ile devam ediyoruz. Diskimiz formatlanıyor ve daha sonra diskte kontrol yapıldıktan sonra, Windows kurulum dosyaları CD-ROM’dan diske kopyalanmaya başlıyor.

ağ işletim sistemleri ve kurulumu

Bu işlem bir miktar zaman alacaktır. Kopyalama bitince bilgisayar yeniden başlatılacak ve bu sefer grafik ekranda açılacaktır.

ağ işletim sistemleri ve kurulumu

Önce üstteki “Customize (Özelleştir)” butonuna basıyoruz. Buradan dil ve klavye ayarları yapılacaktır (Şekil 1.6 ve 1.7).

ağ işletim sistemleri ve kurulumu ağ işletim sistemleri ve kurulumu

Türkçe kalvye seçildikten sonra OK (Tamam) ile kapatınca alttaki duruma gelmiş olmalıyız ve next (ileri) ile devam ediyoruz (Şekil 1.8 ve 1.9).

ağ işletim sistemleri ve kurulumu

Bundan sonra sizin karşınıza isim ve kuruluş bilgilerini gireceğiniz alttaki ekran geliyor.

ağ işletim sistemleri ve kurulumu

Girdiğiniz bilgilerin teknik açıdan hiç bir önemi yok. Daha sonra da Windows Kurulum Anahtarı/Product Key ekranı geliyor. Buraya da CD’nin kapağındaki kodu giriyorsunuz. Şimdi önemli bir adıma sıra geldi.

ağ işletim sistemleri ve kurulumu

Şekil 1.11’de görüldüğü gibi, Windows bize terminallerin bağlantısı için ne tip lisanslama yapacağımızı soruyor. Eğer Professional yüklü makineler sunucu bağlanacaksa her biri için bir de Client Access License (terminal erişim lisansı) almanız gerekiyor. İki tip lisanslama söz konusu; lisansların sunucu tarafından kontrol edilmesi (Per Server) ve her terminalin kendi lisansına sahip olmasıdır (Per User).

Per server’ı seçerseniz sunucu üzerinde yüklü, örneğin, 5 lisansınız oluyor. Aynı anda sadece 5 terminal sunucuya bağlanabiliyor. Eğer ofiste 15 PC varsa, bunların yalnızca 5 tanesi sunucuya bağlanabilir. Bağlanan bilgisayar sayısı isteğe göre değiştirilebilir.

Per user’da ise, her terminalin kendi lisansına sahip olduğu varsayılıyor ve sunucuya sınırsız sayıda bağlantı kurulabiliyor. Windows bu noktada sizi teknik olarak kısıtlamıyor. Yani bu lisanslama işi sizin isteğinize kalmış durumda diyebiliriz.

Bir sonraki seçenek ise bilgisayarın ismini ve Administrator kullanıcısının, yani sistem yöneticisi olan kullanıcının şifresini belirlediğimiz ekran (Şekil 1.12).

ağ işletim sistemleri ve kurulumu

Bilgisayarlara isim verirken ne anlamsızca şeyler yazınız (Fenerbahçe, bilgisayar, abidik_ gubidik), ne de işi abartıp 3. kattaki 2 numaralı p4 gibi anlaşılması zor şeyleri seçiniz. En iyisi kısaca bilgi veren, yazması ve okuması kolay kısa kelimeler seçmektir. Diğer önemli bir konu ise yönetici şifresi, bu şifre sizin kurulumdan sonra sisteme giriş anahtarınızdır. Unutursanız, Windows’u tekrar kurmanız gerekir. Şifreyi boş geçmek de iyi bir fikir değildir, çünkü Administrator kullanıcısı her türlü yetkiye sahip olacaktır.

Şimdi karşımıza tarih, saat ve zaman dilimi ayarları geliyor (Şekil 1.13).

ağ işletim sistemleri ve kurulumu

Hiçbir şeyi değiştirmeden devam ediyoruz, çünkü kurulumdan sonra istediğimiz gibi buradan ekleme-çıkarma yapabileceğiz. Bu arada yeri GMT +2 diliminde İstanbul’u seçiyoruz. Bir sonraki ekran ağ ayarları, bunları da kurulumdan sonra belirleyeceğiz, Typical Settings (Normal Ayarlar) olarak devam ediyoruz.

ağ işletim sistemleri ve kurulumu

Şekil 1.14’teki ekranda üstteki seçenek seçili iken (No, this …) henüz bir ağ olmayan veya domain olmayan bir ortamda olduğumuzu belirtiyoruz. Alt kısma varsa workgroup (Çalışma grubu) ismini giriyoruz ya da olduğu gibi bırakıyoruz. Eğer daha önceden başka bir Win2003 Server kurmuş ve bir domain oluşturmuşsak ve bu makineyi de o domain (alan)’in bir üyesi yapmak istiyorsak ikinci seçeneği (Yes, make …) seçiyoruz, alta domain ismini giriyoruz.

Burada şunu açıklamak gerekiyor. Windows 2003'te, Windows’un kurulumu ile domain oluşturma (yani Active Directory’i yükleme) tamamen ayrı olaylardır. Domain oluşturmayı veya var olan bir domaine ek bir Domain Controller olarak katılmayı ancak Windows kurulduktan sonra yapabilirsiniz. Biz şimdi “No, ..” seçeneği ile devam edelim.

Bu noktadan sonra yaptığımız seçimlere göre dosyaların kopyalanması ve ayarlamaların yapılması gerçekleşiyor. Biz bu sürede hiç müdahale etmiyoruz.

ağ işletim sistemleri ve kurulumu

Şekil 1.15

Son ekranda da Windows CD-ROM’unu çıkarmamızı ve Finish (Son) butonuna basarak kurulumu bitirmemizi söyleyen ekran geliyor.

TÜM DERS NOTLARI İÇİN TIKLAYIN
YORUMLAR

YORUM YAZ
Yorum yazabilmek için sağ üstten giriş yapmanız gerekir.
  Üye değilseniz,üye olmak için
 TIKLAYIN.
Lütfen sorularınızı yukarıdaki SORUSOR sekmesinden sorunuz
Buradan sorularınıza admin tarafından CEVAP VERİLMEYECEKTİR.
Max. 1000 karakter.
Sinavlara hazirlik